HABER MERKEZİ - İran’da siyasi ve adli infazlara yönelik tepkiler sürerken, son günlerde farklı cezaevlerinde çok sayıda tutsağın idam edildiği bildirildi. 

 

İran’da, insan hakları kuruluşlarının aktardığı bilgilere göre, tutsakların ani sevk edilmesi, ailelerin son anda haberdar edilmesi ve yargı süreçlerine ilişkin bilgi eksikliği, idam politikalarına yönelik eleştirileri artırdı.

 

Geçtiğimiz yıl Ocak ayında gerçekleşen protestolarla bağlantılı olarak tutuklanan iki kişinin idam cezası, Semnan eyaletine bağlı Şahrud Cezaevi’nde infaz edildi. Devlet medyası ve yargı yetkilileri, 25 yaşın altında olduğu belirtilen iki tutsağın sabah saatlerinde idam edildiğini duyurdu.

 

Semnan Eyaleti Adliyesi Başkanı, tutsakların “muharebe” (devlete karşı silahlı eylem), silah kullanma, kamu ve özel mallara zarar verme ve ülke güvenliğine karşı faaliyet yürütme suçlamalarıyla idama mahkum edildiğini açıkladı. İnsan hakları savunucuları ise siyasi davalarda sıkça kullanılan “muharebe” suçlamasının muhalifleri cezalandırmanın aracı haline getirildiğini belirterek kararı eleştirdi. Kaynaklar, ailelerin infazdan bir gün önce son görüşme için cezaevine çağrıldığını aktardı.

 

Son günlerde en az 15 infaz

 

İran İnsan Hakları Merkezi'nin paylaştığı verilere göre, son günlerde Sine, Gorgan, Kazvin, Burucerd, Kirmanşan, Şiraz, Zahidan, Meşhed, İsfahan ve Kurve’deki cezaevlerinde en az 15 tutsak idam edildi.

 

Ayrıca son 10 gün içerisinde Hemedan, Zahidan, Kirman, Sine, Yezd ve Sari cezaevlerinde de çok sayıda infaz gerçekleştirildiği bildirildi. Bazı vakalarda tutsakların idam kararından yalnızca kısa bir telefon görüşmesi ya da son aile ziyareti sırasında haberdar oldukları kaydedildi.

 

Beluc yurttaşlar ve Afganistanlılar da idam edildi

 

Hemedan Cezaevi’nde yaklaşık bir yıldır birkaç kez hücre cezasına maruz bırakılan 25 yaşındaki bir tutsağın idam edildiği belirtildi.Zahidan’da ise son günlerde Beluc yurttaşlar ile Afganistan vatandaşlarının da aralarında bulunduğu çok sayıda kişinin idam edildiği aktarıldı. Bu infazların bir bölümünün siyasi olmayan suçlamalarla bağlantılı olduğu ifade edildi. Sine, Kurve, Kirmanşan ve Yezd’de de benzer infazların yaşandığı bildirildi.İnsan hakları kaynakları, bazı ailelerin yakınlarının cenazelerini teslim almakta dahi güçlük yaşadığını belirtti.

 

Son altı ayda en az 9 kadın idam edildi

 

Kazvin Cezaevi’nde Asiye Ferahmend ve Zeynep Zerini isimli iki kadının idam cezasının aynı dosya kapsamında infaz edildiği bildirildi. Her iki kadın da siyasi olmayan suçlamalar nedeniyle idama mahkum edilmişti.Yayımlanan verilere göre, son altı ay içerisinde İran cezaevlerinde en az 9 kadın idam edildi.

 

İnsan hakları kuruluşları, farklı eyaletlerde eş zamanlı gerçekleştirilen infazlar, tutsakların ani sevkleri ve resmi makamların sınırlı bilgilendirme yapmasının, İran’da idam politikasının giderek yoğunlaştırıldığını gösterdiğine dikkat çekti. Kuruluşlar, idam cezalarının durdurulması ve yargı süreçlerinin bağımsız biçimde denetlenmesi çağrısında bulundu.

 

Öte yandan uluslararası insan hakları örgütleri, dünya kamuoyunun ve uluslararası aktörlerin bu idam dalgasına karşı yeterli tepki göstermediğini savunuyor. Hak savunucuları, sessizliğin sürmesinin daha fazla tutsağın yaşamını riske attığı uyarısında bulunuyor.