HABER MERKEZİ – Birleşmiş Milletler uzmanları, Taliban’ın mahkemelerde uygulanacak yeni ceza yönergesine ilişkin açıklama talep etti. Uzmanlar, düzenlemenin şeffaflık ve adil yargılanma hakkını zedelediğini, özellikle kadınların adalete erişimini daha da zorlaştırdığını belirtti.

 

Birleşmiş Milletler uzmanları, Taliban’ın yeni ceza yönergesine ilişkin ciddi insan hakları ihlalleri endişesiyle harekete geçti. Uzmanlar, şeffaflık, adil yargılanma hakkı ve özellikle kadınların korunmasına dair Taliban’dan açıklama talep ederken, düzenlemenin kadınların adalete erişimini daha da zorlaştırdığına dikkat çekti. 

 

İnsan Hakları İzleme Örgütü’nde Afganistan araştırmacısı olarak görev yapan Ferişte Abbasi, dijital medya hesabından yaptığı paylaşımda, Birleşmiş Milletler uzmanlarının Taliban’dan, mahkemelere ilişkin yeni ceza yönergesi konusunda hesap vermesini istediğini duyurdu. Ferişte Abbasi, uzmanların taleplerinin odağında insan hakları alanında şeffaflık, adil yargılama güvenceleri ile kadınların ve ulusal-dini grupların korunmasının yer aldığını belirtti.

 

Ferişte Abbasi, Birleşmiş Milletler uzmanlarının Taliban Dışişleri Bakanı Emirhan Muttaki’ye gönderdiği mektuba işaret ederek, Taliban’ın yöneltilen sorulara yanıt vermesi gerektiğini vurguladı. Daha önce Birleşik Krallık da söz konusu mektubu memnuniyetle karşıladığını açıklamış, yönergenin derhal geri çekilmesini ve özellikle Afganistan’daki kadınlar ile çocukların haklarının güvence altına alınmasını istemişti.

 

‘12 numaralı kararname’ olarak biliniyor

 

Taliban mahkemelerinde uygulanacak ceza yönergesi, “12 numaralı kararname” olarak adlandırılıyor. Belgenin, 2026 yılının başlarında Taliban liderliği tarafından imzalanarak yargı kurumlarına gönderildiği belirtiliyor. Yönerge, suçların ele alınış biçimi ile mahkemelerin işleyişine dair yeni bir çerçeve oluştururken, önceki dönemlere kıyasla daha katı ve kısıtlayıcı hükümler içeriyor.

 

Kadınların adalete erişimi daha da zorlaşıyor

 

Düzenlemenin kadınlara ilişkin bölümünde ise dikkat çekici kısıtlamalar yer alıyor. Buna göre, kadınların adalete erişimi daha da zorlaştırılırken, mahkemeye giderken erkek bir refakatçi bulundurma zorunluluğu ve katı kıyafet kuralları gibi şartlar getiriliyor. Ayrıca birçok durumda kadınların hukuki statüsünün erkeklerden daha düşük kabul edildiği, bu durumun ise yasa önünde eşitlik ilkesini ciddi biçimde zayıflattığı değerlendiriliyor.