Qirkerdişê armenîyan ser o 111 serî derbaz bî 2026-04-24 09:54:51   Jiyan Gencan   HESEKÊ - Îdarekara Meclîsê Armenîyanê Sûrîye Arîf Qesebiyan ard ziwan ke armenî zaf qetlîaman ra vîyartî û nê semedî ra xo rêxistin kerdî, çimkî xopawitişê înan hewcedarîyêka cuye bî.   24ê Nîsana 1915ine de Osmaniyan bi gamê qirkerdişê armenîyan dest pêkerd û nê hêrîşî dewam kerdî. Hêrîşê ke bi serran herêmê binê kontrolê Osmaniyan de dewam kerd, milyon û nîmêk armenî ameyî qetilkerdiş û 500 hezar armenîyan ra zêde cayê xo ra bîyî. No qirkerdiş tarîxî de sey qirkerdişê armenîyan yeno biname kerdiş. La heta nika zî dewleta tirke nê qetlîamî sey qirkerdiş qebul nêkena. Pêwa ke Qirkerdişê Armenîyan ser o 111 serrî vîyartî hema zî dewleta tirke şarê kurdî û şarê bînan ê bindestan ser o qetlîaman pê ana. Seranserê dinya de heta nika 34 welatan de nê qirkerdişî sey qetlîam ameyî nasnayîş.   Qetlîamê armenîyan ser o Îdarekara Meclîsê Armenîyanê Sûrîye Arîf Qesebiyan ajansê ma rê qisey kerd.   Arîf Qesebiyan destpêkê qiseykerdişê xo de qalê demê qetlîamî kerd û va: “Qetlîamê 24ê nîsane heta ke ma biciwîyê ma do ey xo vîr ra nêkerê. Milyon û nîmêk armenî ameyî qetilkerdiş û bi hezaran kesî vînîbîyayeyê. Hîkayeya armenîyan hîkayeyêka zaf zehmet a. Wexto ke ma qalê ê qetlîamî kenê sey dejêk bêderman o. Ma bi eslê xo Riha ra yê, Riha de qetlîam pê yeno û kalikê mi yew kesanê ke qetlîamî ra xelas bîyo yo. Kalikê mi çend şewe û rojî hewl dayo û xo resnayo Amude. Kalikê mi zaf zehmetîyan anto. Dayîka kalikê mi semedê ke nêkewo destê dişminî xo kişta. Kalikê mi zaf çî dîbî û zaf zehmetîyan dir rî bi rî mendibi. Nika zî ma sey armenî cuya xo mîyanê heme pêameyê Sûrîye de dewam kenê.”   ‘Ma Rojava de meclîsanê xo awan kerdî’   Arîf Qesebiyan ard ziwan ke şorişê Rojavayî dir ê zî sazî û meclîsanê xo awan kerdî û va: “Dimayê awankerdişê Îdarekardişê Xoserî heme pêameyî meclîsanê xo awan kerdî. Ma sey armenî zî ma dest bi rêxistinbîyayîşê xo kerd û ma meclîsanê xo awan kerdî. Ma armenî zaf zehmetî antê, sey millet ma dest bi cigêrayîşê nasnameyê xo kerd. Heta nika zî ziwan, kultur û bîyayîşê ma armenîyan ser o tehlukeyê qirkerdişî est o. Nê semedî ra rêxistinbîyayîşê ma hewcedarî bî.”   ‘Ma her cayî de xopawitişê xo bikerê’   Arîf Qesebiyan ard ziwan ke ê xo yew pêameyê Sûrîye vînenê û wina va: “Ma xo yew pêameyê Sûrîye vînenê, nê semedî ra ma do pawitişê herra xo bikerê. Sey armenî zî ma do her herêmî de xopawitişê xo bikerê. Armenîyan demê vîyarteyî de nêeşkayî xopawitişê xo bikerê û qetlîaman ra vîyartî. La nika semedê xopawitişê xo armenî xo rêxistin kenê.”   ‘Ma do tarîxê xo xovîr ra nêkerê’   Arîf Qesebiyan ard ziwan ke do tarîxê xo xovîr ra nêkerê û wina qedêna: “Qetlîamê ke armenî ciwîyayî tarîxî de ca girewtî. Çîyê ke babî û bapîrê mi mi rê vatî ê tena hîkaye nîyê, tarîx ê. Çîyê ke bapîrê ma ciwîyayî, ma nika tutanê xo rê vanê. Semedo ke tarîxê ma xovîr ra nêbo. Eke ma tarîxê xo nêzanê ma do nasnameyê xo vîndî bikerê. Ganî heme miletî armenîyan xo rê sey nimûne bigîrê, ma qetlîaman ra vîyartî, ganî o qetlîam xovîr ra nêbo. Ma qirkerdişê kulturî û fîzîkî ra vîyartî, ganî o xovîr ra nêbo.”